လူႏွင့္ အႏုပညာ

လူႏွင့္ အႏုပညာ

 

 

 

၁။            ။ကြၽန္ေတာ္ငယ္ငယ္က လသာေသာ ညမ်ားတြင္ ကြၽန္ေတာ့္အေဖ၏ ခ်ီေပြ႕မႈထက္မွေန၍ လမင္းဆီ မၾကာခဏ ေမာ့ေငးၾကည့္ခဲ့ ဖူးပါသည္။ ထိုေသာအခါတိုင္း အေဖက ကြၽန္ေတာ့္ကို ကဗ်ာတစ္ပုဒ္ ရြတ္ဆိုျပေလ့ရွိသည္။ ထိုကဗ်ာေလးမွာ ေက်ာင္းသံုးကဗ်ာေလးတစ္ပုဒ္ ျဖစ္ၿပီး ကဗ်ာကိုေသာ္လည္းေကာင္း စာဆိုကိုေသာ္လည္းေကာင္း ကြၽန္ေတာ္ေကာင္းစြာ မမွတ္မိေတာ့ပါ။ ယခုအခါ မွတ္မိသေလာက္ ျပန္ေရး ျပရျခင္းျဖစ္သျဖင့္ အနည္းငယ္ကြဲလြဲေနလွ်င္ ခြင့္လႊတ္ေပးေစလိုပါသည္။

 

မိုးေပၚမွာ ၾကယ္တစ္လံုး

တိမ္ဖံုးပါလို႔ လာမသာ

သာတဲ့ခါ သာပါလိမ့္မယ္

နတ္ေဒ၀ါသူဖန္ဆင္း

ဖိုးေရႊလမင္း။        ။

 

ဆိုေသာ ကဗ်ာကေလးျဖစ္ပါသည္။ အေဖက ထိုကဗ်ာကို ရြတ္ၿပီးသြားပါက ကြၽန္ေတာ့္ကို ျပန္ရြတ္ခိုင္းတတ္ပါသည္။ ထိုအခါ မပီ ကလာပီကလာအသံျဖင့္ ထိုကဗ်ာေလးကို ကြၽန္ေတာ္ျပန္ရြတ္ျပရပါသည္။ သို႔ရာတြင္ ဘာ့ေၾကာင့္မွန္း မသိပါ။ ကြၽန္ေတာ္ျပန္ရြတ္သည့္ အခါတိုင္း ထိုကဗ်ာေလးသည္ တစ္မ်ိဳးျဖစ္ေနတတ္ပါသည္။ စစခ်င္းေတာ့ အေဖသတိမထားမိပါ။ ႏွစ္ေခါက္ သံုးေခါက္ေလာက္က်ေတာ့ အေဖသတိထားမိသြားၿပီး ရယ္ပါသည္။ အေဖ့ကို ကြၽန္ေတာ္ျပန္ရြတ္ျပေသာ ထိုကဗ်ာေလးမွာ-

 

မိုးေပၚမွာ ၾကယ္တစ္လံုး

တိမ္ဖံုးပါလို႔ လာမသာ

သာတဲ့ခါ သူ႔ဘာသာ သာပါလိမ့္မယ္

နတ္ေဒ၀ါသူဖန္ဆင္း

ဖိုးေရႊလမင္း။             ။

 

ဟူ၍ ျဖစ္ပါသည္။

 

၂။            ။ေနာင္တြင္ အထက္ပါအျဖစ္အပ်က္ကို  ႀကိမ္ဖန္မ်ားစြာ ကြၽန္ေတာ္ျပန္လည္ေတြးေတာမိပါသည္။ ထိုစဥ္က ကြၽန္ေတာ္သည္ ငါး ႏွစ္သားအရြယ္ေလာက္သာျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ကဗ်ာသေဘာတရား ကာရန္ကိစၥစသည္တို႔ကို သိမထားခဲ့ပါ။ ကြၽန္ေတာ္သိသည္မွာ ထိုကဗ်ာ က ေပးေသာ မက္ေဆ့ခ်္ကိုသာ ျဖစ္ပါသည္။

 

မိုးေပၚမွာ ၾကယ္တစ္လံုးရွိသည္။ တိမ္ေတြ ဖံုးသြား၍ လက သာမေနခဲ့ပါ။ သာခ်င္လွ်င္ သာလိမ့္မည္။ နတ္ေဒ၀တာတို႔ ဖန္ဆင္း ေသာ ဖိုးေရႊလမင္းႀကီး ျဖစ္သည္ဟု ကဗ်ာကို အလြယ္ဖြင့္ဆိုႏိုင္ပါသည္။

 

သို႔ရာတြင္ “သာခ်င္လွ်င္ သာလိမ့္မည္”ဟု ကဗ်ာက တိုက္ရိုက္ေပးေသာ မက္ေဆ့ခ်္ကို ကြၽန္ေတာ့္သိမႈက လက္ခံံပံုမရခဲ့ပါ။ ကြၽန္ေတာ့္သိမႈက “သာခ်င္လွ်င္ သာမည္။ မသာခ်င္လွ်င္ မသာပါ။” ဒါသည္လမင္း၏ ကိစၥသာျဖစ္သည္ဟု ဆန္႔ေတြးကာ ယူဆသည္။ ကြၽန္ေတာ္ႏွင့္ မသက္ဆိုင္ဟု ယူဆသည္။ ထိုအယူအဆေနာက္တြင္ ကြၽန္ေတာ္ရြတ္ေသာ ကဗ်ာက “သာတဲ့ခါ သူ႔ဘာသာ သာပါလိမ့္မယ္ ” ဟူ၍ျဖစ္သြားပါေတာ့သည္။

 

ယေန႔အခ်ိန္ထိ ထိုကဗ်ာကို ရြတ္ဆိုမိတိုင္း “သာတဲ့ခါ သူ႔ဘာသာ သာပါလိမ့္မယ္”ဟု ကာရန္ခ်ိဳးဖ်က္ကာ ကဗ်ာစည္းကို ေဖာက္ ရြတ္လိုက္ရမွ ထိုကဗ်ာကို ကြၽန္ေတာ္အျပည့္အ၀ခံစား၍ ရပါသည္။ နဂိုအတိုင္းဆိုလွ်င္ ထိုကဗ်ာက ကြၽန္ေတာ့္အတြက္ မျပည့္စံုသလို ျဖစ္ေန သည္။ ဒါသည္ပင္လွ်င္ ခံစားသူ၏ အႏုပညာလြတ္လပ္ခြင့္ျဖစ္မည္ဟု ထင္ပါသည္။

 

၃။            ။ပေလတိုက ေျပာခဲ့ပါသည္။ Art is Mimesis။ အႏုပညာဆိုသည္မွာ ပံုတူကူးျခင္းဟူ၍ ျဖစ္ပါသည္။ သူ႕ေခတ္သူ႕အခါတုန္း ကေတာ့ အင္မတန္ေက်ာ္ၾကားခဲ့ေသာ အႏုပညာဆိုင္ရာသေဘာတရားတစ္ခုျဖစ္ခဲ့ပါသည္။ ျဖစ္ခဲ့ပါသည္ဟု ကြၽန္ေတာ္ေျပာပါသည္။ ယေန႔ကာလတြင္မူ အသစ္အသစ္ေသာ အႏုပညာဆိုင္ရာသေဘာတရားမ်ားသည္ ကမၻာ့ေနရာတိုင္းလိုလိုတြင္ ေပၚေပါက္ေနသည္။ ပေလတို ၏ သေဘာတရားကဲ့သို႔ အႏုပညာကို တရားေသသတ္မွတ္သည့္ အယူအဆမ်ိဳးေတာ့ မဟုတ္ေခ်။ အႏုပညာမွာ အက်ယ္အ၀န္း အကန္႔ အသတ္မရွိေၾကာင္းကို ပေလတိုေခတ္လြန္ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာၿပီးေနာက္ပိုင္း ေပၚထြက္လာခဲ့ေသာ အသစ္အသစ္ေသာ အႏုပညာသေဘာ တရားမ်ားက သက္ေသခံၿပီးျဖစ္ပါသည္။

 

အစာအဟာရအတြက္ အစားအေသာက္ကို လူ႔ခႏၶာကိုယ္က လိုအပ္သလို လူ႔ႏွလံုး၀ိညာဥ္အတြက္ အႏုပညာသည္လည္း လိုအပ္ ပါသည္။ ေျပာရလွ်င္ အႏုပညာဟူသည္ စိတ္၀ိညာဥ္ဆိုင္ရာကိစၥတစ္ခုျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အႏုပညာအေၾကာင္းေျပာၾကဆိုၾကရာတြင္ သိပၸံ နည္းက်လက္ေတြ႔ဆန္ေသာ ရႈေထာင့္မွေန၍ တရားေသတင္ျပရန္မလြယ္ကူပါ။

 

အႏုပညာပစၥည္းတစ္ခု(ပန္းခ်ီကားတစ္ခ်ပ္၊ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္ ၊ ပန္းပုရုပ္တုတစ္ရုပ္)ကို ဖန္တီးသူအႏုပညာရွင္ႏွင့္ ထိုအႏုပညာပစၥည္း (ပန္းခ်ီကား၊ ကဗ်ာ၊ ရုပ္တု)ကို  ခံစားေသာ အႏုပညာခံစားသူတို႔ႏွစ္ဦးမွာပင္ ထိုအႏုပညာပစၥည္း(ပန္းခ်ီ၊ကဗ်ာ၊ရုပ္တု)ကို ရႈျမင္ သံုးသပ္ ခံစား ၾကပံုျခင္း ပံုေသကားက်မတူညီႏိုင္ပါ။ ထိုအႏုပညာပစၥည္း (ပန္းခ်ီကား၊ ကဗ်ာ၊ရုပ္တု)ကို ခံစားရႈျမင္ပံုကြဲျပားသလို ေတြးေခၚယူဆပံုျခင္း လည္း လြတ္လပ္စြာ ကြဲလြဲႏိုင္ပါသည္။ ထိုသို႔ျဖင့္ ကြဲျပားေသာ အႏုပညာရပ္ဆိုင္ရာ သေဘာတရားအသစ္အသစ္မ်ားသည္ ေခတ္အဆက္ ဆက္ေပၚေပါက္လာခဲ့ၾကပါေတာ့သည္။

 

ကြၽန္ေတာ့္အယူအဆအရ မည္သည့္အႏုပညာမဆို ခြင္တစ္ခုထဲမွာ ေခြအိုင္မေနပါ။ ပံုေသကားက်ေဘာင္တစ္ခုထဲမွာ ထိုးထည့္ ထား၍ မရပါ။ အႏုပညာမွာ အေရးအႀကီးဆံုးသည္ အႏုပညာလြတ္လပ္ခြင့္ပင္ ျဖစ္ပါသည္။

 

၄။            ။လူႏွင့္တိရိစၦာန္တို႔၏ ၾကားတြင္ ကြာျခားခ်က္မ်ားစြာရွိသည့္အနက္ အႏုပညာသည္လည္း တစ္ခုအပါအ၀င္ျဖစ္သည္။ လူတို႔သည္ ျမင္ျမင္သမွ်အရာအားလံုးတို႔ကို စိတ္၀င္စားသည္။ ခံစားသည္။ လွလွ်င္ လွသည့္အေလ်ာက္၊ မလွလွ်င္ မလွသည့္အေလ်ာက္၊ ခ်စ္လွ်င္ ခ်စ္သည့္အေလ်ာက္၊ မခ်စ္လွ်င္ မခ်စ္သည့္အေလ်ာက္။ထိုအရာအေပၚမွာ တုန္႔ျပန္ၾကသည္။

 

ဥၾသငွက္၏ နာမည္သည္ ထိုငွက္ေအာ္ျမည္ေသာ ဥၾသသံကို အစြဲျပဳမွည့္ေခၚခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္ပါသည္။ အမွန္ေတာ့ ငွက္က ငွက္ပဲ ျဖစ္ပါသည္။ သူ႔ဘာသာဘာ၀ ေအာ္တတ္သလို ေအာ္ပါသည္။ ဒါကို လူက ခံစားသည္။ ထိုငွက္ျမည္သံေလးကို စိတ္ထဲမွာ သေဘာက်သည္။ စြဲလမ္းသည္။ ထိုသို႔ျဖင့္ ထိုဥၾသေအာ္ျမည္သံေလးကို အစြဲျပဳၿပီး ထိုငွက္ကို ဥၾသငွက္ဟု အမည္ေပးလိုက္သည္။ ထိုငွက္ကေလးနာမည္ ၾကားလိုက္ရံုျဖင့္ သာယာေသာ ဥၾသသံသည္ လူတို႔၏ နားထဲသို႔ အလိုလိုစီးေမ်ာေရာက္ရွိလာသည္။

 

ကြၽန္ေတာ္တစ္ခုေျပာၾကည့္ခ်င္ပါသည္။ က်ီးကန္းေတြက်ေတာ့ အား အားလို႔ ေအာ္တတ္ပါေသာ္လည္း အား အားငွက္ဟု အမည္ မတြင္ခဲ့ပါ။ ေျပာလိုသည္မွာ အလွဓာတ္တြင္ လူတို႔၏ သာယာမႈျဖစ္ပါသည္။  လူတို႔၏ စိတ္နားထဲတြင္ အား အားဟူေသာ က်ီးကန္းအသံ သည္ မလွပပါ။ နား၀င္ဆိုးပါသည္။ ထိုအသံကို တတ္ႏိုင္သမွ် မၾကားလိုပါ။ အား အားငွက္ဟု အမည္ေပးလိုက္လွ်င္ ထိုငွက္နာမည္ ၾကား တိုင္း ထို အားအား အသံကို မသာမယာၾကားေယာင္ေနရပါဦးမည္။ ထို႔ေၾကာင့္ က်ီးကန္း၏ အမည္နာမသည္ အားအားငွက္ ျဖစ္မလာျခင္းဟု သေဘာပိုက္ရပါသည္။

 

လူတို႔အတြက္ ဥၾသငွက္ကေလး၏ နာမည္သည္ အႏုပညာ၏ အလွဓာတ္ျဖစ္ေနပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေရွးပညာရွိတစ္ခ်ိဳ႕က အႏုပညာကို ဤသို႔ဖြင့္ဆိုခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္ပံုရသည္။ အႏုပညာကိုယ္၌သည္ အလွျဖစ္သည္။ အလွမရွိလွ်င္ အႏုပညာမရွိ။

 

၅။            ။အႏုပညာ၌ လူတို႔တိမ္းမူးသာယာရန္ လြယ္ကူသည္ကို သိျမင္ခဲ့ၾကၿပီးေနာက္တြင္ အႏုပညာကို အသံုးခ်၍ အလိုရွိရာေဖာ္ေဆာင္ ေသာ ပညာရပ္တစ္မ်ိဳးေပၚေပါက္လာခဲ့ျပန္ပါသည္။

 

ယေန႔ေခတ္တြင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ စြဲလမ္းစြာ ၾကည့္ရႈေနၾကေသာ ရုပ္ျမင္သံၾကားေၾကညာမ်ားသည္ ထိုသေဘာပင္ျဖစ္ပါသည္။ အႏု ပညာကို အသံုးခ်၍ ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို ေၾကညာလာၾကသည္။ အႏုပညာကို အသံုးခ်၍ အားကစားပြဲမ်ား ေအာင္ႏိုင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းၾကသည္။  အႏုပညာကို အသံုးခ်ျခင္းျဖင့္ စစ္ပြဲမ်ားတြင္ စိတ္ဓာတ္တို႔ တက္ၾကြလာေစသည္။

 

ရသအႏုပညာ( Fine art)၊ သက္ၿငိမ္အႏုပညာ( Static Art )၊ လႈပ္ရွားအႏုပညာ( Dynamic Art) အစရွိသျဖင့္ မွတ္သားခဲ့ရေသာ အႏုပညာမ်ားအနက္ အသံုးခ်အႏုပညာ(Useful Art)သည္ လူတို႔ေန႔စဥ္ေတြ႔ထိမႈအမ်ားဆံုး အႏုပညာအမ်ိဳးအစားတစ္ရပ္ျဖစ္ေၾကာင္း ကြၽန္ေတာ္ျမင္ေတြ႔ရပါသည္။

 

၆။            ။အႏုပညာသမိုင္းကို လည္ျပန္လွည့္ၾကည့္လိုက္ေသာအခါ ေခတ္အဆက္ဆက္အႏုပညာရွင္တို႔သည္ ရွိၿပီးသား အႏုပညာေဟာင္း မ်ားကို ခ်ိဳးဖ်က္ထိုးေဖာက္ကာ အသစ္အသစ္ေသာ စမ္းသပ္ဖန္တီးမႈမ်ားျပဳလာၾကရာမွ ခိုင္ခံ့ေသာ အႏုပညာသေဘာတရားသစ္မ်ား ေပၚ ထြန္းလာခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရပါသည္။

 

အေစာပိုင္းကာလမ်ားတြင္ အႏုပညာသည္ ဂႏၳ၀င္ေျမာက္မႈကို ကိုယ္စားျပဳသည္။ အျပင္အပရႈခင္းတစ္ခုႏွင့္ အနီးစပ္ဆံုး တုပေရး ဆြဲႏိုင္လွ်င္ ထိုပန္းခ်ီကားမွာ ဂႏၳ၀င္ေျမာက္သည္။ ထိုဂႏၳ၀င္၀ါဒထြန္းကားမႈသည္ အလယ္ေခတ္တြင္ ဘာသာေရးအလြန္အက်ဴးကိုးကြယ္မႈ မ်ားေၾကာင့္ ေ၀၀ါးပ်က္ျပယ္သြားခဲ့ရသည္။

 

ထိုမွတစ္ဖန္ ရီေနးဆန္းေခတ္ကို ျပန္တည္ေထာင္လာျပန္သည္။ တစ္နည္း ျပန္လည္ဆန္းသစ္ေခတ္။ ထိုျပန္လည္ဆန္းသစ္ေခတ္ တြင္ ဂႏၳ၀င္၀ါဒသည္ အသြင္သစ္ျဖင့္ ေခါင္းျပန္ေထာင္လာသည္။ အႏုပညာကို တုပမႈျဖင့္ တိုင္းတာလာျပန္သည္။တစ္နည္း ဂႏၳ၀င္၀ါဒသစ္။

ဂႏၳ၀င္၀ါဒသစ္ကို စိတ္ကူးဆန္သည့္ ခံစားခ်က္အသားေပး ရိုမန္တစ္၀ါဒက ခ်ိဳးေဖာက္အႏိုင္ယူသြားျပန္သည္။ အႏုပညာသည္ အႏုပညာအတြက္ဟု ေၾကြးေၾကာ္ကိုင္စြဲခဲ့ၾကသည္။ ထို႕ေနာက္ ရိုမန္တစ္၀ါဒသည္လည္း သရုပ္မွန္၀ါဒေအာက္မွာ က်ဆံုးရျပန္သည္။

 

သရုပ္မွန္၀ါဒေခတ္ေနာက္တြင္ ေမာ္ဒန္ပန္းခ်ီဆရာမ်ား ဦးေဆာင္မႈျဖင့္ ေမာ္ဒန္ေခတ္သည္လင္းပြင့္လာျပန္သည္။ ထို႔ေနာက္ လွ်င္ျမန္စြာ တိုးတက္ရႈပ္ေထြးလာေသာ ေမာ္ဒန္ေခတ္လြန္ေႏွာင္းပိုင္းသည္ ပိုစ့္ေမာ္ဒန္ေခတ္အျဖစ္ ေျခခ်လာရျပန္သည္။

 

အႏုပညာသေဘာတရားသစ္တစ္ခုျဖစ္ထြန္းေပၚေပါက္လာျခင္းသည္ လြယ္လင့္တကူကိစၥမဟုတ္ပါ။ ထိုအႏုပညာသစ္ျဖစ္ထြန္း ေပၚေပါက္လာေစရန္ အေျခခံေသာ အေၾကာင္းတရားမ်ားမွာ စံုလင္ေထြျပားပါသည္။ အႏုပညာေဟာင္းတို႔၏ ၾကာရွည္လႊမ္းမိုးထားမႈကို မခံလို ေတာ့ျခင္း၊ ႏိုင္ငံေရးအထက္ေအာက္ဖိစီးျခင္း၊ နည္းပညာတရားလြန္ဖြံ႕ၿဖိးမႈႏွင့္ ရုပ္သေဘာဆန္လာျခင္း၊ လူသား၀ါဒယုတ္ေလ်ာ့က် ဆင္းလာ ျခင္း၊ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းအတြင္း၀ါဒေရးရာေတာ္လွန္ျခင္း၊လူမ်ိဳးေရးအဆင့္အတန္းခြဲျခားျခင္း စသျဖင့္ မေရမတြက္ႏိုင္ေသာအ ေၾကာင္းတရားမ်ား အား အေျခတည္ကာ ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးျဖင့္ အႏုပညာသစ္မ်ားေပါက္ဖြားလာခဲ့ၾကပါသည္။

 

၇။            ။စာေပမိတ္ေဆြတစ္ေယာက္လက္ေဆာင္ေပးသျဖင့္ ပါေဖာမန္႔အႏုပညာျပပြဲတစ္ခု၏ ဓာတ္ပံုမွတ္တမ္းစာအုပ္တစ္အုပ္ကို ကြၽန္ေတာ္ရရွိခဲ့သည္။ မွတ္တမ္းစာအုပ္ေလးထဲမွ ပါေဖာမန္႔ျပဳလုပ္ေနပံုေတြက အသည္းယားစရာေကာင္းေနသည္။ တစ္ကိုယ္လံုးေရႊေရာင္ သုတ္ထားေသာ လူတစ္ေယာက္က ေရႊေရာင္သုတ္ထားသည့္ စည္ပိုင္းတစ္လံုးကို ထမ္းေနသည္။ ကိုယ္လံုးတီးေယာက်ာ္းတစ္ေယာက္က ငါးရွည့္ေတြအမ်ားႀကီးၾကားထဲမွာ ၀င္လွဲေနသည္။ အိမ္ေခါင္မိုးသြပ္ျပားေပၚ ကိုယ္လံုးတီးေယာက်ာ္းတစ္ေယာက္ ေမွာက္ရက္တက္အိပ္ေန သည္။

 

ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံတြင္ ပါေဖာမန္႔အႏုပညာျပပြဲေတြ ျပဳလုပ္လာၾကသည္မွာ သိပ္မၾကာလွေသးပါ။ ဘာသာေရးဆိုင္ရာ အထက္ ေအာက္ဖိစီးမႈ၊ လူသားဗဟိုျပဳ၀ါဒကို ရြံ႔ရွာမႈ၊ ရန္လိုျခင္းရိုင္းပင္းျခင္းဆိုင္ရာ စိတ္တြင္းပဋိပကၡမ်ား၊ သိစိတ္၏ အျခားမဲ့တစ္ေနရာကို ဖြင့္ဆိုျပ ျခင္း စသျဖင့္ ဖန္တီးျပဳလုပ္သူ၏ အႏုပညာသေဘာထားအမ်ိဳးမ်ိဳးကို အင္မတန္လြတ္လပ္ရဲတင္းစြာျဖင့္ ဖန္တီးသူကိုယ္တိုင္ပါ၀င္ တင္ျပရ ေသာ အႏုပညာအမ်ိဳးအစားတစ္ခုျဖစ္သည္။

 

အႏုပညာဖန္တီးမႈဆိုသည္မွာ နတ္တို႔၏ ပူး၀င္လႈံ႕ေဆာ္မႈေၾကာင့္ျဖစ္ေပၚလာရသည္ဟူေသာ အယူအဆတစ္ရပ္ ဂႏၳ၀င္ေခတ္တြင္ ထြန္းကားခဲ့ဖူးပါသည္။ ပါေဖာမန္႔အႏုပညာျပပြဲမ်ားကိုသာ ထိုေခတ္မွာ သြားေရာက္ျပဳလုပ္လိုက္လွ်င္ မည္သို႔ျဖစ္လာမည္လဲ ကြၽန္ေတာ္ မေတြး၀ံ့ပါ။ သို႔ရာတြင္ လက္ရွိအေနအထားအရ လူ႔သမိုင္းသည္ ထိုေခတ္မွ မ်ားစြာလြန္ေျမာက္ၿပီးျဖစ္သျဖင့္ ေခတ္သစ္အႏုပညာသေဘာ တရားသစ္ေတြ ထပ္မံေပၚထြက္လာရဦးမည္မွာ အေသအခ်ာပင္ျဖစ္ပါသည္။

 

၈။            ။တခ်ိဳ႕စာအုပ္မ်ားထဲတြင္ စာေရးဆရာက ထို၀တၳဳကို သူမည္သို႔မည္ပံုေရးသားျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း ရွင္းျပခ်က္အတိုခ်ဳပ္ကေလးမ်ားအား ထို၀တၳဳႏွင့္တြဲလ်က္ ပါရွိတတ္သည္ကို သတိထားမိမည္ထင္ပါသည္။ ကြၽန္ေတာ္တစ္ခုစဥ္းစားမိပါသည္။ စာေရးဆရာတို႔သည္ ေရးသမွ် ၀တၳဳ အားလံုးတို႔ကို မည္သို႔မည္ပံုေရးသားျဖစ္ခဲ့မွန္း မွတ္မိသိရွိၾကပါသလား။ ကဗ်ာ၊၀တၳဳအမ်ားစုကို မည္သို႔ေရးျဖစ္ခဲ့ေၾကာင္း ျပန္ေျပာေကာင္း ေျပာႏိုင္ေသာ္လည္း အားလံုးေတာ့ မျဖစ္ႏိုင္ပါ။ အျခားအႏုပညာမ်ားမွာလည္း ထိုအတိုင္းပင္ ျဖစ္ပါလိမ့္မည္။

 

အႏုပညာပစၥည္းတစ္ခုကို ဖန္တီးထုတ္လုပ္ရန္ ဖန္တီးသူအႏုပညာသမားအား ေစ့ေဆာ္ေသာ အေၾကာင္းတရားမ်ားမွာ လြန္စြာပင္ မ်ားျပားသည္။အတိအက်ေျပာဖို႔ ခက္ခဲလွပါသည္။ အလကားေနရင္း အႏုပညာပစၥည္းတစ္ခုကို ဖန္တီးဖို႔ စိတ္ကူးမရလာႏိုင္ပါ။ အကယ္၍ အလကားေနရင္ စိတ္ကူးတစ္ခုခုရသည္ဆိုလွ်င္လည္း ထိုအထင္မွားပါသည္။ လူသည္ မည္သည့္အခါမွ အလကားမေနပါ။ အနည္းဆံုးေတာ့ လူ႔စိတ္သည္ ဟိုေရာက္ ဒီေရာက္ႏွင့္ ဟိုေတြး ဒီေတြး ရွိေနတတ္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။

 

“အႏုပညာဖန္တီးမႈရဲ႕ မူလအစဟာ နက္ရႈိင္းတဲ့ မသိစိတ္ကလာတယ္”

 

ကြၽန္ေတာ္ေျပာေသာ စကားမဟုတ္ပါ။ ကမၻာေက်ာ္စိတ္ပညာရွင္ ဆစ္ဂမန္ဖရြိဳက္ေျပာခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ သူ႔စကားကို ကြၽန္ေတာ္ မျငင္းပယ္ပါ။ ျငင္းပယ္ႏိုင္စရာအေၾကာင္းလည္း မျမင္မိပါ။

 

၉။            ။တေလာတုန္းက ရုပ္ျမင္သံၾကားအစီအစဥ္တစ္ခုတြင္ အမွတ္မထင္ၾကည့္ခဲ့ရေသာ သိပၸံသတင္းတစ္ခုကို ကြၽန္ေတာ္ျပန္ေျပာျပ ခ်င္ပါသည္။ သတင္းက ထူးထူးဆန္းဆန္း ကိုယ္ေပ်ာက္၀တ္စံုတီထြင္ထုတ္လုပ္မႈသတင္းျဖစ္သည္။ ကိုယ္ေပ်ာက္၀တ္စံုျပဳလုပ္ေသာ အေျခ ခံအေတြးအေခၚမွာ ရိုးရိုးကေလးျဖစ္သည္။  ေက်ာဖက္မွ သြားလာလႈပ္ရွားေနၾကေသာ အရာ၀တၳဳပစၥည္းမ်ား၊ လူမ်ား၏ ပံုရိပ္မ်ားကို ေရွ႕ဖက္ မွာ ျပန္ေပၚေစသည္။ ထို႔အတူ ေနာက္ဖက္မွ ၾကည့္ပါကလည္း ေရွ႔ဖက္မွ ပံုရိပ္မ်ားကို ျပန္ျမင္ေအာင္ တီထြင္ထားသည္။

 

ထိုသို႔ျဖင့္ ကိုယ္ေပ်ာက္၀တ္စံု၀တ္ထားသူ၏ ခႏၶာကိုယ္သည္ မွန္အၾကည္တစ္ခ်ပ္လို ဟိုဖက္ ဒီဖက္ ထြင္းေဖာက္ျမင္ေနရသလိုမ်ိဳး အထင္ေရာက္ေစသည္။ တီထြင္သည့္ႏိုင္ငံကို ကြၽန္ေတာ္မမွတ္မိေတာ့ပါ။ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံဟုထင္ပါသည္။

 

သိပ္မၾကာခင္က မဂၢဇင္းတစ္ေစာင္တြင္ တရုတ္ႏိုင္ငံမွ ပန္းခ်ီပညာရွင္တစ္ေယာက္အေၾကာင္း ဖတ္လိုက္ရျပန္ပါသည္။ ထိုပန္းခ်ီ ပညာရွင္ဖန္တီးထားေသာ ပန္းခ်ီမ်ားမွာ ထူးဆန္းေနသည္။ သူက ၿမိဳ႕ျပနံရံမ်ား၊ မိတ္ေဆြအေပါင္းအသင္းမ်ား၊ ပိုက္လံုးမ်ား စသည္တို႔ကို ေနာက္ခံထား၍ သူကိုယ္တိုင္ပါ၀င္ဖြဲ႔စည္းလ်က္ ပန္းခ်ီကားမ်ားအျဖစ္တင္ဆက္ျပသရာမွ နာမည္ရလာသည္ဟု ေဆာင္းပါးက ေရးထားသည္။

 

သူ႔ပန္းခ်ီကားမ်ားထဲတြင္ ထိုေနာက္ခံအရာမ်ားကိုသာ ျမင္သာထင္သာေအာင္ျပထားၿပီး သူကိုယ္တိုင္ကမူ ပံုရိပ္တစ္ခုအေနႏွင့္ သာ ပါ၀င္ဖြဲစည္းထားျခင္းက သူ႔ပန္းခ်ီကားမ်ား၏ ထူးျခားမႈျဖစ္ေနသည္။

 

ဥပမာ-နံရံတစ္ခုေရွ႔တြင္ သူရပ္ေနသည္ဆိုပါစို႔၊ သူ႔ခႏၶာကိုယ္ေနာက္ဖက္မွာ ကြယ္ကာထားသမွ် ေနာက္ဖက္နံရံ၏ အေရာင္ေတြ အတိုင္း သူ႔ခႏၶာကိုယ္ေရွ႔ဖက္မွာ ေဆးျခယ္ကာ သူရပ္ျပသည္။ ထိုအခါ ရုတ္တရက္ဆိုလွ်င္ သူရပ္ေနသည္ကို မျမင္ရ။သူက နံရံႏွင့္ေရာကာ ေပ်ာက္ဆံုးေနသည္။ ေသခ်ာၾကည့္မွသာ သူ႔ကို လူတစ္ေယာက္ေကာက္ေၾကာင္းအတိုင္း ျမင္ရသည္။ ထိုနည္းျဖင့္ သူ႔ပန္းခ်ီကားမ်ားက ရိုးရိုး ေလးႏွင့္ ဆန္းၾကယ္ေနသည္။ သူ႔ပန္းခ်ီကားမ်ား၏ အဓိကအေၾကာင္းအရာမွာ ေပ်ာက္ဆံုးျခင္းျဖစ္သည္။

 

၁၀။          ။ကိုယ္ေပ်ာက္၀တ္စံုျပဳလုပ္ေသာ သေဘာတရားႏွင့္ တရုတ္ပန္းခ်ီပညာရွင္သံုးေသာ သေဘာတရားတို႔မွာ အေျခခံအားျဖင့္တူညီ ေနပါသည္။ အဓိကျဖစ္ေသာ တည္ရွိၿပီး အရာ၀တၳဳတစ္ခုကို ေပ်ာက္ဆံုးသြားေစရန္ ရည္ရြယ္ဖန္တီးသည့္ေနရာတြင္ တူညီေနၾကပါသည္။

 

သို႔ရာတြင္ မတူညီပါ။ အႀကီးအက်ယ္မတူညီပါ။ ရွင္းပါမည္။

 

ကိုယ္ေပ်ာက္၀တ္စံုမွာ သိပၸံပညာအရ စမ္းသပ္တီထြင္မႈတစ္ခုသာ ျဖစ္သည္။ အျပည့္အ၀မေအာင္ျမင္ေသးဟု ဆိုပါသည္ သိပၸံ ပစၥည္းျဖစ္သည့္အားေလ်ာ္စြာ လက္ေတြ႕အသံုးခ်ႏိုင္ရန္ အခ်ိန္မ်ားစြာယူရပါဦးမည္။ အကယ္၍ ေအာင္ျမင္သြားပါက လူ႔အသံုးအေဆာင္ ပစၥည္းတစ္ခုအျဖစ္ တစ္ခ်ိန္ခ်ိန္မွာ အသံုးတြင္က်ယ္ေကာင္းတြင္က်ယ္လာႏိုင္သည္။ အထူးသျဖင့္ စစ္ဖက္ဆိုင္ရာအသံုးအေဆာင္ ပစၥည္း တစ္ခုျဖစ္လာႏိုင္သည္။

 

တရုတ္ပန္းခ်ီပညာရွင္၏ ပန္းခ်ီျပကြက္မွာ လူ႔အသံုးအေဆာင္ပစၥည္းတစ္ခုအတြက္ ရည္ရြယ္ျခင္းမဟုတ္ပါ။ ၿမိဳ႕ျပ၏ မြန္းၾကပ္မႈမ်ား၊ မိတ္ေဆြအေပါင္းအသင္းမ်ား၏ နားလည္ရခက္မႈမ်ား၊ အခ်ိန္ကာလတရား၏ မတည္ၿမဲမႈမ်ား စသည္တို႔ၾကားတြင္ လူသား တစ္ေယာက္၏ ျဖစ္တည္မႈေပ်ာက္ဆံုးေနပံုကို အရိုးရွင္းဆံုး သရုပ္ေဖာ္ထားေသာ ပန္းခ်ီျပကြက္မ်ားပင္ ျဖစ္ေလသည္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ ဒါသည္ပင္ အႏုပညာျဖစ္သည္။ ကိုယ္ေပ်ာက္၀တ္စံုကဲ့သို႔ လူ႔အသံုးအေဆာင္ပစၥည္းတစ္ခုဖန္တီးျပဳလုပ္သည္ထက္ လြန္စြာက်ယ္ျပန္႔ေသာ သေဘာတရားမ်ားစြာကို ထိုပန္းခ်ီျပကြက္မ်ားထဲတြင္ ကြၽန္ေတာ္ေတြ႔ျမင္ခံစားခဲ့ရပါသည္။

 

၁၁။          ။ေလာကနတ္ပန္းခ်ီျပခန္းမွာ newzero က်င္းပျပဳလုပ္ေသာ New Media Art Show ဆိုသည့္ပြဲကေလးကို ကြၽန္ေတာ္သြားၾကည့္ ျဖစ္ခဲ့သည္။ အႏုပညာၾကားခံမီဒီယာသစ္ေတြသံုးၿပီးတင္ျပထားေသာ အႏုပညာျပပြဲေလးတစ္ခုျဖစ္ၿပီး ကမၻာသစ္တစ္ခုေပၚ ေရာက္ရွိသြားသလို ခံစားမႈမ်ိဳးကို ရပါသည္။

 

“New Media Art ဆိုတာ အႏုပညာၾကားခံသစ္ေတြ၊ နည္းပညာသစ္ေတြနဲ႔ ေပါင္းစည္းဖန္တီးတင္ျပတဲ့ အႏုပညာ ျဖစ္ၿပီး digital art, computer graphic, computer animation, virtual art, internet art, interactive art, computer robotics ေတြပါ၀င္ေနတဲ့ အျပင္ ဇီ၀နည္းပညာလို႔ေခၚတဲ့ biotechnology ေတြပါ ေပါင္းစပ္ပါ၀င္ေနပါတယ္။ New Media Art ဆိုတဲ့အတိုင္း အႏုပညာ ၾကားခံေတြမ်ားျပားသလို နည္းပညာသစ္ေတြ ေပါင္းစုလာတာ ေၾကာင့္ နက္နဲရႈပ္ေထြးလာတယ္လို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္”

 

 

ျပပြဲမွတ္တမ္းစာအုပ္အဖြင့္မွာ ဆရာႏိုင္စြမ္းက ေရးသားထားတာျဖစ္ပါသည္။ အေၾကာင္းတိုက္ဆိုင္သျဖင့္ ထိုစာအုပ္ကေလးေပၚမွ newzero ၏ ေၾကြးေၾကာ္သံဆန္ေသာစာစုကေလးကို တင္ျပရင္း ကြၽန္ေတာ့္ေဆာင္းပါးကို နိဂံုးခ်ဳပ္ပါမည္။ ထိုေၾကြးေၾကာ္သံသည္ အႏုပညာ ရပ္အသစ္ကို ဆာေလာင္ေသာ အႏုပညာသမားအားလံုးကို ကိုယ္စားျပဳေသာ အသံဟု ကြၽန္ေတာ္ ယံုၾကည္ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။

 

ကြၽန္ေတာ္တို႔ဟာ အႏုပညာကို

လက္နဲ႔ ပံုတူကူးယူျခင္းမဟုတ္ပါ…

ကြၽန္ေတာ္တို႔ဟာ ဘ၀နဲ႔ရင္းၿပီး ရရွိလာတဲ့

ခံစားခ်က္မ်ားကို ႏွလံုးသားႏွင့္

ခံစားၿပီး ဦးေႏွာက္ထဲက အေတြးအေခၚမ်ားႏွင့္

ေပါင္းစပ္ကာ အႏုပညာကို ဖန္တီးျခင္းျဖစ္တယ္…

 

We don’t create art

by duplicating or copying.

We just create art by emerging

two things, heartfelt feeling obtained

from our very heart and ideas standing out

from our thoughtful brain.

 

 

လြန္းဆက္ႏုိးျမတ္

၉.၁၀.၁၁

မနက္ ၀၃း၁၀နာရီ

 

လူႏွင့္အႏုပညာစာအုပ္

The bookhouse စာစဥ္

၂၀၁၂၊ေဖေဖာ္၀ါရီ

Image source: ImaginaryClouds Mmblogger

Artical source:http://www.facebook.com/notes/%E1%80%9C%E1%80%BC%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B8%E1%80%86%E1%80%80%E1%80%B9%E1%82%8F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%B8%E1%80%BB%E1%80%99%E1%80%90%E1%80%B9/%E1%80%9C%E1%80%B0%E1%82%8F%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%B9%E1%80%B7-%E1%80%A1%E1%82%8F%E1%80%AF%E1%80%95%E1%80%8A%E1%80%AC/293769980709691

Advertisements

ယေန႔ျမန္မာကဗ်ာယဥ္ေက်းမႈအေရြ႕

ယေန႔ျမန္မာကဗ်ာယဥ္ေက်းမႈအေရြ႕

 

မည္သည့္အႏုပညာရပ္မဆို ေရြ႕လ်ားေျပာင္းလဲတတ္တဲ့ သဘာ၀ရွိတယ္။

အထူးသျဖင့္ အဲဒီ့အႏုပညာရပ္ဟာ အတြင္းပိုင္းအႏွစ္သာရအေနနဲ႔ တျဖည္းျဖည္းခ်င္းေလ်ာ့ရဲပြန္းရွဖန္မ်ား လာတဲ့အခါမွာ အႏုပညာကို ဖန္တီးသူ(၀ါ) ျပဳလုပ္သူ(၀ါ)ထုတ္လုပ္သူဟာ အဲဒီ့အႏုပညာအေပၚမွာ ေသေသခ်ာ ခ်ာကို ပ်င္းရိညည္းေငြ႕လာေတာ့တာပါပဲ။ ဒီလိုအခ်ိန္မ်ိဳးကို ေရာက္ၿပီဆိုရင္ အႏုပညာရွင္ေတြဟာ မူလျပဌာန္း ထားၿပီးသား အမ်ားစုလက္ခံက်င့္သံုးရာ အစဥ္အလာအႏုပညာေဟာင္းေတြကို ၿဖိဳခြဲေဖာက္ထြက္ႏိုင္တဲ့ အႏုပညာရပ္အသစ္ကို ဆာေလာင္လာတတ္ၾကပါတယ္။ အဲဒီမွာတင္  ရွိရင္းစြဲအေနအထားထက္ ပိုၿပီး လတ္ဆတ္တဲ့ ဖန္တီးမႈအသစ္/ျပဳလုပ္မႈအသစ္ /ထုတ္လုပ္မႈအသစ္ေတြကို အႏုပညာရွင္ေတြဟာ ေဖာ္ထုတ္ဖို႔ ႀကိဳးစားလာပါေတာ့တယ္။ ဖန္တီးမႈအသစ္/ျပဳလုပ္မႈအသစ္/ထုတ္လုပ္မႈအသစ္ေတြကို ေဖာ္ထုတ္ဖို႔ ႀကိဳးစားလာ တယ္ဆိုရာမွာလည္း လြယ္လင့္တကူေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ ျပႆနာေတြက ရွိေနပါတယ္။ အဲဒါကေတာ့ အႏုပညာအသစ္ကို ဖန္တီးပံုေဖာ္ရာ မွာ ဘယ္နည္းဘယ္ပံုဖန္တီးမွာလဲ။ ဘယ္လိုမီဒီယာေတြကို သံုးၿပီး ျပဳလုပ္ မွာလဲ။ ကုန္ေခ်ာအဆင့္ ေရာက္ေအာင္ ဘယ္လို ကုန္ၾကမ္းေတြနဲ႔ ထုတ္လုပ္မွာလဲ…စတဲ့ ျပႆနာေတြပါပဲ။

 

၁၉၇၀ ခုႏွစ္ပတ္၀န္းက်င္ေလာက္က ျမစ္ဖ်ားခံခဲ့ၿပီး မဂၢဇင္းစာမ်က္ႏွာေတြေပၚမွာ လက္ရွိအခ်ိန္ထိ အေတြ႔ အျမင္မ်ားဆဲ/အမ်ားစုလက္ခံဆဲ/တစ္နည္းအားျဖင့္ အမ်ားစုရုန္းမထြက္ႏိုင္ဆဲ(တခ်ိဳ႔ဆိုရင္ ရုန္းထြက္ရေကာင္း မွန္းေတာင္မသိဘဲ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ႀကီး ေရးသားေနဆဲ)ရွိတဲ့ ေခတ္ေပၚကဗ်ာအႏုပညာရပ္ဟာ အထက္မွာ ေျပာခဲ့သ လိုပဲ အတြင္းပိုင္းအႏွစ္သာရယုတ္ေလ်ာ့က်ဆံုးမႈကို တည့္တည့္ႀကီး ရင္ဆိုင္ႀကံဳေတြ႔ေနရတာ  ႏွစ္ကာလ ေတာင္ နည္းနည္းၾကာလာခဲ့ပါၿပီ။ ဒီလိုမ်ိဳး ေခတ္ေပၚကဗ်ာရဲ႕ အတြင္းပိုင္းအႏွစ္သာရယုတ္ေလ်ာ့က်ဆင္း လာမႈကို သိျမင္လာၿပီးေနာက္ပိုင္း ဒီဖက္ႏွစ္ေတြမွာ  အနည္းစုေသာ ကဗ်ာအႏုပညာရွင္တခ်ိဳ႔ဟာ မူလလမ္း ေၾကာင္းနဲ႔ မတူညီတဲ့ လတ္ဆတ္တဲ့ အႏုပညာရပ္ေတြကို တင္ျပဖို႔ အားထုတ္လာၾကပါတယ္။ အားထုတ္သ ေလာက္လည္း အတိုင္းအတာတစ္ခုထိ ေရာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အသံထြက္အက်ယ္ဆံုးနဲ႔ အေအာင္ျမင္ဆံုးလို႔ ေျပာရမယ့္ ကဗ်ာအႏုပညာရွင္ကေတာ့ အားလံုးသိတဲ့အတိုင္း ဆရာေဇယ်ာလင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဆရာေဇယ်ာ လင္းဟာ  LPနဲ႔ PLP ဆိုင္ရာသေဘာတရားမ်ားစြာနဲ႔ ကဗ်ာမ်ားစြာ။ ေနာက္ LPနဲ႔ PLP မဟုတ္တဲ့ အျဆးကဗ်ာ ဆိုင္ရာပင္ကိုယ္ေရး/ဘာသာျပန္ေဆာင္းပါးမ်ားနဲ႔ ကဗ်ာမ်ားစြာကို ဒီဖက္ႏွစ္ေတြမွာ  တစိုက္မတ္မတ္ ေရးသား ျဖန္႔ျဖဴးခဲ့/ျဖန္႔ျဖဴးေနဆဲ ကဗ်ာအႏုပညာရွင္တစ္ေယာက္ပါ။ ဒီေနရာမွာ အေရးႀကီးတာတစ္ခု ေျပာလိုတာက ေတာ့ ဆရာေဇယ်ာလင္းတင္သြင္းလာတဲ့ LPနဲ႔ PLP နည္းနာေတြအတိုင္း ျမန္မာကဗ်ာေရးသူအားလံုး လက္ခံ က်င့္သံုးၿပီး လိုက္လံတုပေရးသားေနၾကတာမ်ိဳး မဟုတ္ေပမယ့္လည္း ရိုးအီေနတဲ့ ေခတ္ေပၚကဗ်ာလမ္းေၾကာင္း ကို လမ္းသစ္ဆီ ေရြ႕လ်ားဖို႔ရာ အတြက္ေတာ့ ဆရာေဇယ်ာလင္းရဲ႕ ေဆာင္းပါးေတြနဲ႔ ကဗ်ာဆိုင္ရာအေရးအ သားေတြဟာ အတိုင္းအတာတစ္ခုထိေအာင္ ေကာင္းေကာင္းႀကီး ေထာက္ကူပံ့ပိုးေပးႏိုင္တာကို ေတြ႕ခဲ့ရတယ္ ဆိုတာပါပဲ။

 

မူလျမန္မာေခတ္ေပၚကဗ်ာလမ္းေၾကာင္းကေန ေနာက္ထပ္လမ္းေၾကာင္းသစ္ဆီ ေရြ႕လ်ားဖို႔ ေစ့ေဆာ္ေပးႏိုင္ ခဲ့တဲ့ အျခားကဗ်ာဆရာတစ္ေယာက္ကေတာ့ ဆရာၿငိဏ္းေ၀ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဆရာၿငိဏ္းေ၀ အစဥ္တစိုက္ယံု ၾကည္စြာနဲ႔ ေရးသားခဲ့/ဆဲ Conceptual Poetry ဆိုင္ရာ ေဆာင္းပါးမ်ားဟာလည္း ယေန႔ျမန္မာကဗ်ာယဥ္ေက်း မႈအေရြ႕အတြက္ လတ္ဆတ္တဲ့ လမ္းေၾကာင္းသစ္ေဖာ္ေဆာင္မႈေတြအျဖစ္ ျမင္ေတြ႔ခဲ့ၾက/ ျမင္ေတြ႔ေနဆဲ ျဖစ္ပါ တယ္။ ဒါ့အျပင္ AGMP ရဲ႕ကဗ်ာအႏုပညာလႈပ္ရွားမႈတစ္ခုအျဖစ္ ဆရာသစၥာနီလက္ကမ္းေ၀တဲ့ လႈိင္းသစ္ မဂၢဇင္းပါ Post Poetry ကဗ်ာေဆာင္းပါး တြဲေတြ။ဆရာမင္းခက္ရဲနဲ႔ ဆရာေစတတို႔ရဲ႕ မဂၢဇင္းတခ်ိဳ႕မွာ ပါရွိတဲ့ ကဗ်ာဆိုင္ရာယူဆခ်က္ေတြ စတဲ့ ကဗ်ာေဗဒ အယူအဆေရးရာေတြကလည္း ျမန္မာကဗ်ာယဥ္ေက်းမႈအေရြ႕ အေပၚမွာ အျပဳသေဘာသက္ေရာက္ခဲ့တာကို ေတြ႕ရွိခဲ့ၾကရပါတယ္။ ဒီဖက္ႏွစ္ပိုင္းမွာ ကဗ်ာေလ့လာမႈ ေဆာင္းပါးေတြ အဆက္မျပတ္ေရးလာတဲ့ ဆရာသူရနီရဲ႕ ေဆာင္းပါးတခ်ိဳ႕ထဲမွာလည္း ျမန္မာကဗ်ာအေရြ႕ကို ျမင္ေတြ႕ခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။ တစ္ၿပိဳင္နက္တည္း ဆရာေအာင္ရင္ၿငိမ္းလႈပ္ရွားေနတဲ့ နီယိုေမာ္ဒန္ကဗ်ာေဗဒေတြဟာ လည္း အေျခအျမစ္က်နမႈရွိျခင္း မရွိျခင္း အမ်ားစုလက္ခံျခင္း လက္မခံျခင္း အျငင္းပြားမႈမ်ားစြာ ရွိေနတဲ့ၾကား ကပဲ ယေန႔ကဗ်ာလမ္းေၾကာင္းအေရြ႕ထဲမွာ ရိုက္ခတ္ေနဆဲရွိတာကို ျမင္ေတြ႔ရမွာျဖစ္ၿပီး နီယိုေမာ္ဒန္ရဲ႕ အေရြ႕ ကိုလည္း ဆက္လက္ေစာင့္ ၾကည့္ရပါဦးမယ္။ ဒီကာလၾကားထဲမွာ ဆရာမင္းခက္ရဲရဲ႕ “ေမာင္ေခ်ာႏြယ္ေလ့လာ ခ်က္”စာအုပ္ထြက္လာျပန္ေတာ့ ေခတ္ေပၚကဗ်ာမွာ အထင္ကရ နာမည္ႀကီး ျမန္မာကဗ်ာဆရာတစ္ယာက္ရဲ႕ ဆင့္ကဲကဗ်ာအေရြ႕ေတြကို အလြယ္တကူရႈျမင္သံုးသပ္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။

 

အထက္ပါကဗ်ာေဗဒဆိုင္ရာ လႈပ္ရွားမႈေတြအၿပီးမွာ ဆက္လက္သံုးသပ္ျပလိုတာကေတာ့ မူလေခတ္ေပၚကဗ်ာ ေရးသားမႈပံုစံကေန  သိသာတဲ့ ကဗ်ာအေရြ႕တစ္ခုဆီဦးတည္ၿပီး လမ္းေၾကာင္းသစ္ခြဲထြက္ထားတဲ့ အေရးအ သားစူးစမ္းရွာေဖြမႈေတြ ျပဳလုပ္ေနတဲ့ ကဗ်ာဆရာေတြနဲ႔ ကဗ်ာစာအုပ္ေတြ အေၾကာင္းပါ။ အားအေကာင္းဆံုး အဖြဲ႕အေနနဲ႔ကေတာ့  ဆရာေဇယ်ာလင္းရဲ႕ LPနဲ႔ PLP  နည္းနာေတြကို ရွိၿပီးသားပင္ကိုယ္ပါရမီနဲ႔ ေရာစပ္ေမႊ ေႏွာက္ၿပီး အေရးအသားပံုစံသစ္တင္ျပလာၾကတဲ့ ဆရာေဇယ်ာလင္းအပါအ၀င္ ဆရာေဇယ်ာလင္းအနီးအနား က ကဗ်ာဆရာေတြပါပဲ။ သိတဲ့အတိုင္း ဒီအပိုင္းမွာ ေဇယ်ာလင္း၊မိုးေ၀း၊၀င္းျမင့္၊ ေမာင္ယုပိုင္၊သည္ေမာ္ႏိုင္၊ ေမာင္ေဒး၊ေအာင္ျပည့္စံုနဲ႔ လင္းေ၀းခက္ စတဲ့ကဗ်ာဆရာတစ္ခ်ိဳ႕ ပါ၀င္ၾကပါတယ္။ သူတို႔အထဲက ေဇယ်ာလင္း၊ မိုးေ၀း၊ေမာင္ယုပိုင္၊သည္ေမာ္ႏိုင္နဲ႕ေမာင္ေဒးတို႔ဟာ တစ္ကိုယ္ေတာ္အေနနဲ႔လည္း ကဗ်ာစုစည္းမႈ စာအုပ္ေတြ ထုတ္ေ၀ခဲ့ၾကၿပီးျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ့ကဗ်ာစာအုပ္ေတြထဲမွာလည္း (လံုး၀)ဆန္းသစ္လတ္ဆတ္တဲ့ ကဗ်ာအေရး အသားဆိုင္ရာ စူးစမ္းေဖာ္ထုတ္မႈမ်ားစြာ ပါ၀င္ေနတာကို ေတြ႔ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဆရာေဇယ်ာလင္းအ၀ိုင္းအ၀န္း ကမဟုတ္ေပမယ့္ အလားတူ မူလေခတ္ေပၚကဗ်ာေတြကေန သိသိသာသာ ကြဲျပားတဲ့ အေရးအသားပံုစံသစ္္ မ်ား ပါရွိတဲ့ ခရမ္းျပာထက္လူ၊စိုင္း၀င္းျမင့္၊ လူဆန္းနဲ႕ ေျမမႈန္လြင္တို႔ရဲ႕ တစ္ကိုယ္ေတာ္ကဗ်ာစုစည္းမႈစာအုပ္ ေတြကိုလည္း ဖတ္ရႈေလ့လာခဲ့ရပါတယ္။ အျခားတစ္ကိုယ္ေတာ္ကဗ်ာစုစည္းမႈေတြအျဖစ္ ပင္ကိုယ္အႏုပညာနဲ႕ ကိုယ္ပိုင္ဟန္ခိုင္ခိုင္မာမာရွိထားတဲ့ ေခတ္ေပၚကဗ်ာသူရဲ ေကာင္း(ဦး)ေအာင္ခ်ိမ့္အပါအ၀င္ ေနမ်ိဳး၊စန္းဦး၊ မင္းထက္ေမာင္၊ ဟိန္းျမတ္ေဇာ္၊ခိုင္ၿမဲေက်ာ္စြာ၊ေမာင္ဖီလာနဲ႔ ၾကည္ေဇာ္ေအးတို႔ရဲ႕ ကဗ်ာစာအုပ္ေတြမွာေတာ့ အေရးအသားပံုစံသိသိသာသာေျပာင္းလဲမႈေတြ မေတြ႔ရေပမယ့္ ဟိုယခင္ေခတ္ေပၚကဗ်ာေတြနဲ႔ေတာ့ ေလသံ၊ ဟန္ပန္အေတာ္ေလးကြဲျပားလာတာကို သတိထားမိခဲ့ပါတယ္။ အစုအဖြဲ႕လိုက္ထုတ္ေ၀တဲ့ ကဗ်ာစာအုပ္မ်ား အေနနဲ႔လည္း တစ္ေယာက္ခ်င္း၊နာမ္၊ (ဆိုးရြားစြာ) “ထိ”“ခိုက္” (ေစ) “ႏိုင္”ပါသည္ စတဲ့ကဗ်ာစာအုပ္ေတြ ထဲက အေရးအသားတစ္ခ်ိဳ႕ဟာ ယေန႔ျမန္မာကဗ်ာယဥ္ေက်းမႈအေရြ႕ဆီ ဦးတည္ေနတာကို ေတြ႕ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္ အေရးအသားဆိုင္ရာ ႀကီးမားတဲ့ ခ်ိဳးေကြ႕မႈမ်ိဳးနဲ႔ စူးစမ္းအားထုတ္ေနတဲ့ ခင္ေအာင္ ေအး၊ ေမာင္ျပည့္မင္းစတဲ့ ၀ါသမၻာရင့္ ကဗ်ာဆရာႀကီးေတြရဲ႕ ကဗ်ာေတြကိုလည္း ဒီကာလေတြမွာ ေလ့လာဖတ္ ရႈခြင့္ရခဲ့ပါေသးတယ္။

 

ဒါတင္မကေသးပါဘူး။ လက္ရွိအခ်ိန္မွာ ကဗ်ာစာအုပ္အေနနဲ႔ သီးသန္႔ထုတ္ေ၀မႈက်ဲပါးေပမယ့္လည္း မဂၢဇင္းစာ မ်က္ႏွာထက္ေတြေပၚကေနၿပီး ဆန္းသစ္တဲ့ ေရးဟန္ရွာေဖြတင္ဆက္မႈေတြ ဖန္တီးထုတ္လုပ္ေနတဲ့ ကဗ်ာေရး သူေတြရွိပါေသးတယ္။ အနည္းငယ္ထုတ္ႏုတ္ေျပာရရင္ ကိုေရြး၊ မင္းထင္ကိုကိုႀကီး၊ငုအိမ္ထက္ျမက္၊ေအာင္ ခိုင္ျမတ္၊ေအာင္ရင္ၿငိမ္း၊ ေဇာ္လူစိမ္း၊ဘုန္းေနသြန္း၊ စိုးမင္းေအာင္၊ လင္းသဏ္ညီ၊သူရနီနဲ႔ အျခားကဗ်ာဆရာအ နည္းငယ္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ ေရးဟန္ေတြမွာ မူလေခတ္ေပၚကဗ်ာရဲ႕ အေငြ႕အသက္ေတြ လံုး၀နည္းပါး ကင္းစင္ေအာင္ အားထုတ္ေနသူေတြရွိသလို(ဥပမာ-ကိုေရြး၊မင္းထင္ကိုကိုႀကီး၊ငုအိမ္ထက္ျမက္၊ေဇာ္လူစိမ္း) မူလေခတ္ေပၚကဗ်ာရဲ႕ အေငြ႔အသက္တစ္၀က္တစ္ပ်က္ေရာယွက္ပါ၀င္ေနေသးတဲ့(ဥပမာ-ေအာင္ခိုင္ျမတ္၊ ေအာင္ရင္ၿငိမ္း၊လင္းသဏ္ညီ)တို႔ရဲ႕ ကဗ်ာလက္ရာမ်ားကိုလည္း ျမင္ေတြ႔ေနရပါတယ္။ ရွိရင္းစြဲ မူလေခတ္ေပၚ ကဗ်ာကေန ပံုသ႑န္အားျဖင့္ေလာက္သာ သိသိသာသာကြဲျပားၿပီး အႏွစ္သာရအားျဖင့္ သိသာတဲ့ ကြဲျပားမႈမ်ိဳး မေတြ႔ရေသးတဲ့(ဥပမာ-ဘုန္းေနသြန္း၊ စိုးမင္းေအာင္၊ သူရနီ)တို႔ရဲ႕ ကဗ်ာလက္ရာမ်ားကိုလည္း ေတြ႔ရွိေနပါ တယ္။ ဒီေနရာမွာ ေရးဟန္ေတြကို ခြဲျခားျပျခင္းဟာ ကဗ်ာနဲ႔ကဗ်ာဆရာ အဆင့္အတန္း ခြဲျခားျပလိုတဲ့ သေဘာ မဟုတ္ပါဘူး။ လက္ရွိျမန္မာကဗ်ာယဥ္ေက်းမႈအေရြ႕ထဲမွာ ပါ၀င္ေရးသားေနတဲ့ ကဗ်ာဆရာေတြနဲ႔ ကဗ်ာေတြရဲ႕ ျဖစ္တည္မႈအေနအထားဟာ မူလေခတ္ေပၚကဗ်ာကေန ဘယ္အတိုင္းအတာထိ ေသြဖည္ကြဲျပားေနခဲ့ၿပီလဲ။ ၾကာေဟာင္းစြာ ေခတ္တစ္ေခတ္ကို အခိုင္အမာစိုက္ထူၿပီးခဲ့တဲ့ ပင္မေရစီးေခတ္ေပၚကဗ်ာကေန လက္ရွိျမန္မာ ကဗ်ာေရးဟန္ေတြဟာ ဘယ္အေျခအေနထိ သစ္လြင္လတ္ဆတ္ ေနၿပီလဲ။ဘယ္ကဗ်ာဆရာ ေတြကေရာ ပင္မေရစီးေခတ္ေပၚကဗ်ာေရးဟန္ေတြကိုေက်ာေပးၿပီး ဘယ္အကြာအေ၀းမွာ ေျခခ်ထားၿပီလဲဆိုတဲ့သေဘာကို ထင္သာျမင္သာတဲ့ ကဗ်ာဆရာေတြနဲ႔ ယွဥ္တြဲတင္ျပလိုရင္းသာျဖစ္ပါတယ္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ အထက္ပါကဗ်ာ ဆရာေတြဆီက ထပ္မံေမွ်ာ္လင့္ျခင္းလည္း မည္ပါတယ္။

 

 

ေနာက္ဆက္တြဲေျပာလိုတာက အြန္လိုင္းမွာ ကဗ်ာေရးသားေနၾကတဲ့ဘေလာ့ဂ္ဂါေတြအေၾကာင္းပါ။ အြန္လိုင္း မီဒီယာကို အားျပဳၿပီး ကဗ်ာအႏုပညာ ေရးသားထုတ္လုပ္ေနၾကတဲ့ ဘေလာ့ဂ္ဂါေတြဟာ မေရမတြက္ႏိုင္ဘဲ ပံုစံမ်ိဳးစံုေအာင္ရွိေနၾကပါတယ္။တစ္ေယာက္ခ်င္းလည္း ရွိသလို အစုအဖြဲ႕လိုက္လည္း ရွိၾကပါတယ္။ ကဗ်ာ တစ္ပုဒ္ျဖစ္လာေအာင္ ဟိုေရာက္ ဒီေရာက္ ကေလးအထာေလာက္ပဲေရးတတ္တဲ့ ဘေလာ့ဂ္ဂါေတြ ရွိသလို အရည္အေသြး ျမင့္ျမင့္ တန္းမွီ စံမွီ တီထြင္စူးစမ္းေရးသားေနၾကတဲ့ ဘေလာ့ဂါေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဒီအထဲမွာ ေဇယ်ာလင္း၊ေအာင္ရင္ၿငိမ္း၊ ေမာင္ယုပိုင္၊ေန၀ိုင္၀ိုင္၊ လြန္းဆက္ႏိုးျမတ္၊မိုးလႈိင္ည၊kzေက၊ေအာင္ပိုင္စိုး၊ သူရနီ၊ ဘုန္းေနသြန္း၊ တည္ရ၊ ႏြယ္စိမ္းေ၀၊ျမတ္ေ၀၊မေနာ္ဟရီ၊အိႁႏၵာ…စသျဖင့္ မဂၢဇင္းစာမ်က္ႏွာေပၚကေန အြန္လိုင္း စာမ်က္ႏွာေပၚ နယ္ပယ္ခ်ဲ႕ထြင္ထားၾကတဲ့ ကဗ်ာဆရာ/မေတြရဲ႕ ဘေလာ့ဂ္ေတြကိုလည္း ေတြ႔ရတယ္။ မဂၢဇင္း စာမ်က္ႏွာေပၚကေန အြန္လိုင္းစာအုပ္ေတြေပၚ ေျပာက္က်ား ေရာက္လာတတ္တဲ့ သစၥာနီ၊ခင္ေအာင္ေအး၊ ေမာင္လင္းရိပ္၊လင္းေ၀းခက္၊ ေျမမႈန္လြင္တို႔လည္း ရွိေနပါတယ္။ ဘေလာ့ဂ္စာမ်က္ႏွာေတြကေနတဆင့္ မဂၢဇင္း စာမ်က္ႏွာေပၚေရာက္လာတတ္တဲ့ သိုးထိန္း(အႏၱိမ)၊ေမာင္ဖုန္းျမင့္၊ မင္းစိုးရာ၊zephy၊သူရႆ ၀ါအစရွိတဲ့ ဘ ေလာ့ဂ္ဂါေတြကိုလည္း ေတြ႕ရပါတယ္။ အြန္လိုင္းမီဒီယာမွာ တစိုက္မတ္မတ္ ကဗ်ာေရးဖြဲ႔ေနတဲ့ အျခားဘ ေလာ့ဂ္ဂါမ်ားကေတာ့ ကမ္းယံ၊ညိမ္းညိဳ၊သီဟသူ၊ ပန္ဒုိရာ၊အမရာ၊ လင္းဒီပ၊မယ္ကိုး၊လင္းျပာေႏြ၊ျမစ္က်ဳိးအင္း၊ သုမင္းညိဳ၊ သုအိုင္စံ၊ ဂၽြန္မိုးအိမ္၊ဇာတိ၊လင္းထက္၊nelay၊ေနည၊ ေန႔သစ္၊ေမာင္ေနၿမဲ၊ပန္းခ်ီ၊ ဖိုးခြား၊ မင္းယြန္း သစ္၊ေမာေႏြ၊ ေမာင္ရင္ညိဳ၊ေသာတ…စသျဖင့္ မေရမတြက္ႏိုင္ေအာင္ မ်ားမ်ားစားစားေတြ႔ျမင္ႏိုင္ပါတယ္ ။ အစုအဖြဲ႔လိုက္ေရးသားၾကတဲ့ ဘေလာ့ေတြကိုေျပာရရင္ ေတာေက်ာင္းဆရာ၊burmesepoetryfoundation၊ Plus equals Minus (pems kool)၊တေစၦကဖီးစတဲ့ ဘေလာ့ဂ္မ်ားဟာ ကဗ်ာေရးရာနဲ႔ပတ္သတ္ၿပီး အေတာ္ ကေလးအားထုတ္ေနတဲ့ ကဗ်ာအႏုပညာဆိုင္ရာဘေလာ့ဂ္မ်ားျဖစ္ၾကပါတယ္။ (ဆိုးရြားစြာ) “ထိ”“ခိုက္” (ေစ) “ႏိုင္”ပါသည္ ကဗ်ာစာအုပ္မွာ ပါ၀င္ေရးသားၾကတဲ့ ေတေလ၊လင္းနီညိဳနဲ႔ လင္းရမၼာတို႔ဟာ Plus equals Minus(pemskool) ဘေလာ့ဂ္မွာ စုဖြဲ႔ေရးသားၾကတဲ့ ဘေလာ့ဂ္ဂါလူငယ္ကဗ်ာဆရာေတြထဲမွ တခ်ိဳ႔တစ္၀က္ ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးေတြ႔ႏိုင္ေသးတဲ့ ထင္ရွားတဲ့ သက္တမ္းရင့္ဘေလာ့ဂ္တစ္ခုကေတာ့ လမ္းအိုေလး ဆိုတဲ့ ကဗ်ာအသားေပးရသစာေပဘေလာ့ဂ္ပါပဲ။ၿခံဳၾကည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ အြန္လိုင္းေပၚမွာ ေရးသားၾကတဲ့ ဘေလာ့ဂ္ဂါေတြရဲ႕ ကဗ်ာလက္ရာအမ်ားစုဟာ မူလေခတ္ေပၚကဗ်ာရဲ႕ အရိပ္ၾသဇာနဲ႔လံုးလံုး မကင္းလြတ္ေသး တဲ့ အေျခအေနကို ေတြ႕ရပါတယ္။ တကယ္တမ္း ကဗ်ာေရးသားေနၾကတဲ့ ဘေလာ့ဂ္ေတြရဲ႕ အေရအတြက္နဲ႔ ယွဥ္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ အားရစရာေကာင္းတဲ့ ဘေလာ့ဂ္အေရအတြက္ဟာလည္း အင္မတန္မွကိုပဲ နည္းပါးလြန္း ေနပါေသးတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း မီဒီယာပိုင္းဆိုင္ရာ လြတ္လပ္အေလးသာမႈရွိေနတဲ့ အတြက္ အနာဂတ္မွာ အားရစရာေကာင္းတဲ့ ကဗ်ာေရးရာဘေလာ့ဂ္ေတြ ထပ္မံေပၚထြက္လာႏိုင္ေခ်ရွိေနတာကိုလည္း သတိျပဳရပါ လိမ့္မယ္။

 

တစ္ဆက္တည္း ယေန႔ျမန္မာကဗ်ာနဲ႔ပတ္သတ္ၿပီး ေျပာရရင္ မီဒီယာနယ္ပယ္ခ်ဲ႕ထြင္မႈေတြက်ယ္ျပန္႔လာ သေလာက္ ကဗ်ာေဗဒဆိုင္ရာ ေတြးေခၚယူဆခ်က္ေတြကလည္း ဟိုယခင္ေခတ္ေပၚကဗ်ာေပၚေပါက္စကာ လေတြတုန္းကလိုမဟုတ္ေတာ့ဘဲ အလြန္တရာ မွန္းဆခက္ ရႈပ္ေထြး ေ၀၀ါးလာတဲ့ အေျခအေနတစ္ခုကို ဆိုက္ ေရာက္လာတယ္လို႔ ဆန္းစစ္မိျပန္ပါတယ္။ မီဒီယာေတြကေနတဆင့္ ႏိုင္ငံေရးအေျပာင္းအလဲေတြ၊ စီးပြားေရး အက်ပ္အတည္းေတြ၊လူမႈကြန္ယက္ေတြ၊အလ်င္အျမန္တိုးတက္ေနတဲ့ နည္းပညာေတြ၊ႏ်ဴစြမ္းအင္နဲ႔ ေရနံေစ်း ကြက္လုယက္မႈေတြ၊ ႏိုင္ငံအခ်င္းခ်င္း အျပိဳင္အဆိုင္စံုစမ္းေထာက္လွမ္းမႈေတြ၊အေသခံဗံုးခြဲမႈေတြ၊အၾကမ္းဖက္ တိုက္ခိုက္မႈေတြ၊ကမၻာႀကီးပူေႏြးလာတဲ့အတြက္  ရာသီဥတုေဖာက္ျပန္မႈေတြ၊ ရွားပါး တိရစၦာန္ေမွာင္ခိုေတြ၊တစ္ စစမ်ိဳးတုန္းလာေနတဲ့ မ်ိဳးစိတ္ေတြ၊ေပါင္သန္းခ်ီတန္တဲ့ ေဘာလံုးသမားအေျပာင္း အေရႊ႕သတင္းေတြ…စသျဖင့္ လတ္တ ေလာကမၻာေပၚမွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ အစံုအစံုေသာ အေၾကာင္းခ်င္းရာေတြနဲ႔ အၿပိဳင္ ယေန႔ျမန္မာကဗ်ာ ယဥ္ေက်းမႈဟာလည္း ေရြ႕လ်ားေနတယ္လို႔ ဆင္ျခင္မိပါတယ္။

 

ဆိုေတာ့ ျမန္မာကဗ်ာယဥ္ေက်းမႈဟာ အနာဂတ္မွာ ဘယ္ေလာက္ထိ ထပ္မံေရြ႕လ်ားသြားေစႏိုင္သလဲဆိုတဲ့ ေမးခြန္းဟာ ဒီေနရာမွာ စိတ္၀င္စားစရာ ျဖစ္လာပါတယ္။ အနာဂတ္ျမန္မာကဗ်ာေရးရာမွာ အျဖစ္ႏိုင္ဆံုးက ေတာ့ မူလေခတ္ေပၚကဗ်ာလို ေရးဟန္အေသတစ္ခုကို ကဗ်ာဆရာအားလံုး ၀ိုင္း၀န္းကိုင္ဆြဲေရးသားၾကတဲ့ ပင္မေရစီးအသြင္ေဆာင္မႈမ်ိဳး ျဖစ္လာမွာ မဟုတ္ေတာ့ပါဘူး။ ပိုမိုရႈပ္ေထြးေ၀၀ါးလာတဲ့ အနာဂတ္ကမၻာမွာ ျမန္မာကဗ်ာဆရာေတြဟာ ေထြျပားတဲ့ ေရးဟန္မ်ိဳးစံုနဲ႔ ကဗ်ာေဗဒမ်ိဳးစံုကို လိုသလို ကိုင္ဆြဲၿပီး ပါးနပ္စြာနဲ႔ ကဗ်ာ မႈျပဳၾကလိမ့္မယ္လို႔ သံုးသပ္မိပါတယ္။ တစ္ဖက္မွာေတာ့ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးအျဖစ္ အုတ္ေရာေရာ ေက်ာက္ေရာ ေရာ ကဗ်ာအယူအဆေတြ၊ကဗ်ာေတြနဲ႔ ေရးသူေတြလည္း အနာဂတ္မွာ ေသခ်ာေပါက္ ထြက္ေပၚလာဦးမွာပါပဲ။ ဒါ့အျပင္ ကဗ်ာဆိုင္ရာအရည္အေသြးစံမမွီတဲ့ အယ္ဒီတာေတြ/စာေပကပ္ဖားရပ္ဖားေတြ/အေျခအေနအရစိစစ္ ပိုင္းျဖတ္မႈ ေတြ/တင္ႀကိဳမေျပာႏိုင္တဲ့အခက္အခဲေတြ စတဲ့အခ်က္ေတြေၾကာင့္လည္း အနာဂတ္ျမန္မာကဗ်ာ ေကာင္းေတြကို မဂၢဇင္းစာမ်က္ႏွာထက္မွာ ဖတ္ရႈခြင့္ရဖို႔ထက္ အြန္လိုင္းစာမ်က္ႏွာေပၚမွာဖတ္ရႈခြင့္ရတဲ့ အေရ အတြက္က ပိုမိုမ်ားျပားလာႏိုင္ပါတယ္။ အနာဂတ္မွာ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္ကို ေရးသူ/ဖတ္ရႈသူ ႏွစ္ရပ္စလံုးဟာ ႏွလံုး သား၊ဘာသာစကားအျပင္ သတင္းနည္းပညာအခ်က္အလက္၊ဥာဏ္ရည္ဥာဏ္ေသြးတို႔နဲ႔ပါ ေရးသား/ဖတ္ရႈၾကရ လိမ့္မယ္လို႔ လည္း ထင္ျမင္မိပါတယ္။ ဒါဟာ ယေန႔ျမန္မာကဗ်ာယဥ္ေက်းမႈအေနအထားကေန လြတ္လပ္တဲ့ ျမန္မာေခတ္ၿပိဳင္ကဗ်ာေခတ္တစ္ေခတ္ဆီ ေရြ႕လ်ားေနတဲ့ အဦးအစကာလတစ္ခုဆီ လွမ္းျမင္ၾကည့္လိုက္ျခင္းမွ် သာပါပဲ။ ဒါဟာ လတ္တေလာ ယေန႔ျမန္မာကဗ်ာ ယဥ္ေက်းမႈရဲ႕အေရြ႕သစ္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။

 

လြန္းဆက္ႏိုးျမတ္

၆.၃.၁၁

ည၁၁း၃၀နာရီ

(၂၀၁၁ ကမၻာ့ကဗ်ာေန႔ အမွတ္တရအျဖစ္ ေရးသားပါတယ္)